Η σφαιρική κεφαλή του μηριαίου με τη μηνοειδή επιφάνεια της κοτύλης, που τη βαθαίνει ο επιχείλιος χόνδρος· η κεφαλή μπαίνει βαθιά στην κοιλότητα.
Αρθρικός θύλακος
Ισχυρός. Προσφύεται στο χείλος της κοτύλης και στον εγκάρσιο κοτυλιαίο σύνδεσμο, και στο μηριαίο μπροστά στη μεσοτροχαντήρια γραμμή και πίσω στον αυχένα, λίγο πάνω από τη μεσοτροχαντήρια ακρολοφία· έτσι μπροστά ολόκληρος ο αυχένας και πίσω το μεγαλύτερο μέρος του βρίσκονται μέσα στον θύλακο.
Άξονες
κινητικότητα και στους 3 άξονες
Κίνηση
Κάμψη, έκταση, απαγωγή, προσαγωγή, έσω και έξω στροφή και περιαγωγή, με μικρότερο εύρος από τον ώμο αλλά πολύ μεγαλύτερη σταθερότητα. Κάμψη: λαγονοψοΐτης, ορθός μηριαίος, ραπτικός· έκταση: μείζων γλουτιαίος και οπίσθιοι μηριαίοι· απαγωγή: μέσος και ελάσσων γλουτιαίος· προσαγωγή: οι προσαγωγοί· έξω στροφή: απιοειδής, θυροειδείς, δίδυμοι, τετράγωνος μηριαίος· έσω στροφή: οι πρόσθιες ίνες του μέσου και του ελάσσονος γλουτιαίου και ο τείνων την πλατεία περιτονία.
Σύσταση
απλή· συνδέει την κοτύλη του ανωνύμου με την κεφαλή του μηριαίου
Χόνδροι
έχει επιχείλιο χόνδρο
Κλινική σημασία
Ο μέσος και ο ελάσσων γλουτιαίος κρατούν την πύελο οριζόντια όταν στεκόμαστε στο ένα πόδι· όταν παραλύσουν, η πύελος πέφτει προς την αντίθετη πλευρά (σημείο Trendelenburg).
Σύνδεσμοι
λαγονομηριαίος (έμπροσθεν)
ισχιομηριαίος (όπισθεν)
ηβομηριαίος (έσω)
στρογγύλος (μέσα στην άρθρωση)
Βιβλιογραφία: Ε. Δ. Κατρίτσης, Ν. Ι. Παπαδόπουλος, «Ανατομική του ανθρώπου», Βιβλίο Ι: Γενικό μέρος, Οστεολογία – Αρθρολογία, Ιατρικές εκδόσεις Λίτσας, Αθήνα 2002, σ. 173–176.